Rapor Parası Hesaplama Nasıl Yapılır?

Rapor parası, sigortalı çalışanın hastalık, iş kazası, meslek hastalığı veya analık nedeniyle çalışamadığı günler için SGK tarafından ödenen geçici iş göremezlik ödeneğidir. Çalışan raporlu olduğu dönemde işyerine gidemez. Bu süre içinde gelir kaybı yaşar. SGK, kanunda yazan şartlar oluştuğunda bu kaybın bir kısmını rapor parası olarak öder.

Rapor parası maaşın tamamı değildir. Hesaplama, sigortalının prime esas kazancı, rapor gün sayısı ve tedavi şekline göre yapılır. Bu nedenle aynı gün sayısında rapor alan iki çalışanın alacağı ödeme farklı çıkabilir. Maaşı, prim günleri ve rapor türü hesabı değiştirir.

Rapor Parası Kimlere Ödenir?

Rapor parası 4A sigortalı işçilere, belirli şartlarda 4B Bağ-Kur sigortalılarına ve analık halinde sigortalı kadın çalışanlara ödenir. Hastalık raporunda ödeme alabilmek için rapor tarihinden önceki son bir yıl içinde en az 90 gün kısa vadeli sigorta primi bildirilmiş olmalıdır.

İş kazası ve meslek hastalığında bu 90 gün şartı aranmaz. Kişi işe başladığı gün iş kazası geçirirse de rapor parası hakkı doğar. Çünkü iş kazasında koruma, sigortalı çalışmaya başlanan andan itibaren başlar.

Hastalık Raporunda Rapor Parası Hesaplama

Hastalık nedeniyle alınan raporlarda SGK ilk 2 gün için ödeme yapmaz. Ödeme 3. günden itibaren başlar. Örneğin çalışan 5 gün hastalık raporu aldıysa SGK 3 gün için ödeme yapar. 10 günlük hastalık raporunda ödeme 8 gün üzerinden hesaplanır.

Rapor parası hesaplama yapılırken önce günlük kazanç bulunur. Günlük kazanç, SGK’ya bildirilen prime esas kazanç üzerinden belirlenir. Daha sonra tedavi şekline bakılır. Ayakta tedavide günlük kazancın üçte ikisi ödenir. Yatarak tedavide günlük kazancın yarısı ödenir.

Örnek Hesaplama

Bir çalışanın günlük kazancı 900 TL olsun. Rapor ayakta tedavi şeklinde düzenlenmişse günlük ödeme 900 TL’nin üçte ikisidir. Bu durumda günlük rapor parası 600 TL olur.

Çalışan 10 gün hastalık raporu aldıysa ilk 2 gün ödenmez. Ödeme 8 gün üzerinden yapılır. 8 gün x 600 TL hesabıyla toplam rapor parası 4.800 TL olur.

Aynı çalışanın raporu yatarak tedavi şeklinde olsaydı günlük ödeme 900 TL’nin yarısı üzerinden hesaplanırdı. Günlük rapor parası 450 TL olurdu. 8 gün üzerinden toplam ödeme 3.600 TL çıkardı.

İş Kazasında Rapor Parası Hesaplama

İş kazasında rapor parası hesabı hastalık raporundan daha farklıdır. İş kazasında ilk 2 gün kesintisi yapılmaz. Raporun tamamı için ödeme hesaplanır. İşçi 1 gün rapor aldıysa 1 gün için, 30 gün rapor aldıysa 30 gün için ödeme yapılır.

İş kazasında da tedavi şekli hesabı değiştirir. Ayakta tedavi varsa günlük kazancın üçte ikisi, yatarak tedavi varsa günlük kazancın yarısı ödenir. İş kazasında ayrıca 90 gün prim şartı aranmaz.

Örneğin günlük kazancı 900 TL olan işçi, iş kazası nedeniyle 20 gün ayakta tedavi raporu aldıysa günlük ödeme 600 TL olur. 20 gün x 600 TL hesabıyla toplam rapor parası 12.000 TL çıkar.

Meslek Hastalığında Rapor Parası

Meslek hastalığında da iş kazasına benzer hesap yapılır. Raporlu olunan her gün için geçici iş göremezlik ödeneği ödenir. Meslek hastalığı dosyalarında hastalığın yapılan işle bağlantısı SGK tarafından incelenir. Hastalık mesleki kabul edilirse rapor parası ve devamında sürekli iş göremezlik geliri gündeme gelir.

Analık Rapor Parası

Analık halinde doğum öncesi ve doğum sonrası rapor süresi için geçici iş göremezlik ödeneği ödenir. Kural olarak doğumdan önce 8 hafta, doğumdan sonra 8 hafta rapor süresi vardır. Çoğul gebelikte doğum öncesi süreye 2 hafta eklenir. Analık rapor parasında da günlük kazanç ve tedavi şekli dikkate alınır.

Rapor Parası Hesabında Günlük Kazanç

Rapor parası hesabında esas alınan günlük kazanç, çalışanın SGK’ya bildirilen prime esas kazancına göre belirlenir. Elden alınan ücret SGK’ya bildirilmemişse rapor parası düşük çıkar. Bu nedenle sigorta priminin gerçek ücret üzerinden yatırılması doğrudan rapor parası miktarını etkiler.

Son 12 ay içindeki prime esas kazanç ve prim günleri hesapta dikkate alınır. SGK sistemindeki kazanç ne kadar yüksekse günlük kazanç da o kadar yüksek çıkar. Ancak prime esas kazanç için alt ve üst sınır vardır. Bu nedenle çok yüksek ücretlerde de ödeme sınırsız şekilde artmaz.

Rapor Parası Ne Zaman Yatar?

Rapor parası, raporun sisteme düşmesi ve işveren bildiriminin tamamlanmasından sonra ödenir. İşveren, çalışanın raporlu olduğu dönemde çalışıp çalışmadığını SGK’ya elektronik ortamda bildirir. Bu bildirim yapılmadan ödeme süreci gecikebilir.

Ödeme PTT’ye veya çalışanın e-Devlet üzerinden tanımladığı banka hesabına gönderilir. Çalışan e-Devlet üzerinden iş göremezlik ödemesi ekranından ödeme durumunu kontrol edebilir.

Rapor Parası Neden Yatmaz?

Rapor parası yatmadıysa birkaç sebep incelenir. Rapor sisteme düşmemiş olabilir. İşveren çalışılmadığına dair bildirimi yapmamış olabilir. Hastalık raporunda 90 gün prim şartı eksik kalmış olabilir. Rapor 2 gün veya daha kısa olabilir. Banka hesabı tanımlı olmayabilir. Rapor bilgileri ile SGK kayıtları arasında uyumsuzluk bulunabilir.

İş kazası raporlarında ayrıca kazanın SGK’ya iş kazası olarak bildirilip bildirilmediği kontrol edilmelidir. İşveren iş kazası bildirimi yapmadıysa çalışan SGK’ya başvurarak olayın iş kazası olarak kayda alınmasını isteyebilir.

İşveren Raporlu Günler İçin Maaş Öder mi?

Raporlu dönemde işverenin ücret ödeyip ödemeyeceği iş sözleşmesine, toplu iş sözleşmesine ve işyeri uygulamasına göre değişir. SGK rapor parası ayrı bir ödemedir. Bazı işverenler maaşı tam öder, sonra SGK rapor parasını çalışandan ister veya mahsup eder. Bazı işverenler raporlu günleri ücret bordrosundan düşer. Bu nedenle bordro, SGK ödeme kaydı ve işyeri uygulaması birlikte incelenmelidir.

Rapor Parası Hesaplamada En Çok Yapılan Hatalar

En sık yapılan hata, rapor gün sayısının tamamının ödeneceğini düşünmektir. Hastalık raporunda ilk 2 gün ödenmez. İkinci hata, net maaş üzerinden hesap yapmaktır. SGK, bildirilen prime esas kazanca göre hesaplama yapar. Üçüncü hata, ayakta tedavi ile yatarak tedaviyi aynı kabul etmektir. Ayakta tedavide ödeme üçte iki, yatarak tedavide yarım günlük kazançtır.

Sonuç

Rapor parası hesaplama, rapor türüne göre yapılır. Hastalık raporunda ödeme 3. günden başlar. İş kazası ve meslek hastalığında raporlu olunan her gün için ödeme yapılır. Ayakta tedavide günlük kazancın üçte ikisi, yatarak tedavide yarısı esas alınır. Net ödeme için rapor gün sayısı, SGK prime esas kazanç, prim şartı, tedavi türü ve işveren bildirimi birlikte kontrol edilmelidir.